Pod pojęciem nieruchomości rozumiemy zarówno nieruchomość zabudowaną, jak i niezabudowaną, lokal, mieszkanie bądź dom. Jak dobrze wiemy, nieruchomość może należeć do kilku osób jednocześnie – wtedy mamy do czynienia ze współwłasnością nieruchomości. Na czym ona polega? Jakie prawa i obowiązki za sobą niesie? Jak ją znieść? Odpowiedź na te pytania znajdziesz w poniższym artykule.

Na czym polega współwłasność nieruchomości?

Zgodnie z art. 195 Kodeksu Cywilnego własność tej samej nieruchomości może przysługiwać kilku osobom jednocześnie. Co to oznacza w praktyce? Prawo do danej nieruchomości jest niepodzielne, czyli żadna z osób nie ma wyłącznego prawa do całego obiektu. Wszyscy współwłaściciele mają takie same prawa do nieruchomości i każdy z nich może skorzystać z wszystkich uprawnień wynikających z przysługującego mu prawa w takim samym stopniu. Warto jednak zaznaczyć, że korzyści, jakie płyną z posiadanej nieruchomości mogą się różnić między właścicielami. W kwestii współwłasności nieruchomości powinna ona przysługiwać przynajmniej dwóm osobom lub więcej.

Współwłasność opiera się na tym, że przedmiotem prawa wspólnego jest jedna rzecz ruchoma (np. samochód) lub nieruchomość, a nie kilka różnych przedmiotów. Niemniej jednak przedmiotem współwłasności może być przedmiot wraz z jej przynależnościami, jak np. gospodarstwo rolne składające się z gruntu, pomieszczeń gospodarczych i maszyn lub pojazdów rolniczych.

Rodzaje współwłasności

Możemy mieć do czynienia ze współwłasnością łączną, która najczęściej zachodzi między osobami związanymi określonym stosunkiem osobistym, przykładowo małżeństwem. Do współwłasności łącznej zaliczamy także współwłasność wspólników spółki cywilnej. Innym rodzajem jest współwłasność w częściach ułamkowych, gdzie zakres uprawnień danego właściciela do nieruchomości jest określany w ułamku. Ze współwłasnością w częściach ułamkowych mamy najczęściej do czynienia w wyniku: spadkobrania, gdy spadek przypada kilku spadkobiercom, zakupu jednej nieruchomości przez kilku nabywców, ustania ustroju wspólności majątkowej między małżonkami bądź rozwiązania spółki cywilnej.

Zniesienie współwłasności

Współwłasność nieruchomości można znieść przede wszystkim za pomocą umowy cywilnej zawartej u notariusza. Jest to proces znacznie szybszy, jednak wymaga on porozumienia wszystkich współwłaścicieli. Jeśli jednak konsensusu nie uda się osiągnąć, konieczne będzie wstąpienie na drogę sądową. Wniosek do sądu o zniesienie współwłasności ze wskazaniem sposobu, w jaki ta likwidacja ma nastąpić (wskazanie to nie wiąże sądu), nawet jeśli między właścicielami panuje zgoda, jednak trzeba się liczyć z dłuższym czasem oczekiwania. Przepisy określają trzy sposoby zniesienia współwłasności nieruchomości: podział w naturze, przyznanie własności jednemu z właścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych lub sprzedaż nieruchomości i podział uzyskanego przychodu między właścicieli.