Sporządzenie testamentu

Testament to dokument sporządzany przez spadkodawcę przed śmiercią. To w nim można rozporządzić swoim majątkiem i przekazać go wybranym przez siebie osobom lub członkom rodziny. Jeśli dziadek lub babcia spisali testament, w tym przypadku nie ma wątpliwości co do dziedziczenia. Spadek otrzymują osoby wymienione w testamencie, mogą to być również wnuki. Swój majątek najłatwiej przekazać wnukom poprzez sporządzenie testamentu u notariusza, który przechowa go aż do momentu śmierci spadkodawcy, a następnie ogłosi go wymienionym w testamencie spadkobiercom. Testament można również sporządzić samodzielnie, jednak aby był on ważny, należy go sporządzić odręcznie i umieścić pod nim własnoręczny podpis.

Dziedziczenie ustawowe

Zgodnie z art. 926 § 2 Kodeksu cywilnego dziedziczenie ustawowe ma miejsce wtedy, gdy spadkodawca nie powołał żadnego spadkobiercy. Według dziedziczenia ustawowego spadek w pierwszej kolejności otrzymuje małżonek spadkodawcy oraz jego dzieci. Każda z tych osób dziedziczy majątek w równych częściach, z tym że spadek małżonka nie może być mniejszy niż ¼ całego majątku.


Przykład
: Zmarł małżonek. W chwili jego śmierci żyła np. jego żona i dwoje dzieci. Każde z nich dziedziczy majątek w równych częściach, czyli każdy otrzymuje ⅓ spadku.

Dziedziczenie przez wnuki

Wyżej opisana sytuacja nie przewiduje otrzymania spadku przez wnuki, zatem w jakich przypadkach mogą oni otrzymać część majątku?

  • Jeśli przed śmiercią dziadka zmarła jego córka lub syn. Wtedy ich dzieci, a wnuki dziadka otrzymują część spadku, która przypadłaby zmarłemu rodzicowi. Oczywiście spadek otrzymują jedynie wnuki, których rodzic nie żyje oraz zostaje podzielony na równe części. Wynika to z art. 931 § 2 Kodeksu cywilnego.
  • Kolejną możliwością jest odrzucenie spadku przez jednego ze spadkobierców. W sytuacji gdzie dziecko dziadków nie przyjmuje spadku, tak jak w poprzednim przypadku, przechodzi on na wnuki, czyli dzieci rodzica, który odrzucił spadek.
  • Wnuki mogą również otrzymać spadek po dziadkach w sytuacji, kiedy dziadek wydziedziczył swoje dzieci i żonę. Oczywiście dziadek może ująć w testamencie, że jego wolą jest, aby spadek otrzymały jedynie wnuki, niemniej jednak żona i dzieci mają wtedy prawo zażądać od spadkobiercy tzw. zachowku. Wydziedziczenie odbiera to prawo. Wydziedziczenie jest możliwe wtedy, gdy uprawniony do zachowku postępuje w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego wbrew woli spadkodawcy, dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu, lub wolności albo rażącej obrazy czci, lub uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych.

Podatek od spadku

Dziedziczenie po dziadkach przez wnuki jest zwolnione z podatku. Niemniej jednak należy pamiętać, aby fakt otrzymania spadku zgłosić do urzędu skarbowego w ciągu 6 miesięcy.